€119,95
Deze zwaluwstaartklem combineert een stevige aluminium constructie met meerdere montage-opties, ontworpen voor gebruikers die een betrouwbare verbinding willen tussen apparatuur en statief. Met zeven boorgaten (vijf voor M6/1/4" en twee voor M8) en messing borgschroeven biedt de klem flexibiliteit in positionering en goede bescherming tegen krassen. De maximale belasting is opgegeven rond 10 kg, wat hem geschikt maakt voor veel draagbare telescopen en camera-uitrusting in astrofotografie of terrestrische observatie. Het verstelbare ontwerp maakt dubbele montage op contragewichtsassen mogelijk, wat extra stabiliteit en balans oplevert. Let bij aanschaf op dovetail-afmetingen (45 x 12 mm) en controleer of je bestaande platen passen; bij zwaardere of langere opstellingen is zorgvuldige montage en extra beveiliging aan te raden.
Goed om rekening mee te houden voordat je een aankoop doet.
| Maximale belasting | 10 kg |
| Dovetail breedte | 45 mm |
| Dovetail diepte | 12 mm |
| M8 schroefdraadafstand | 35 mm (hartafstand) |
| Afmetingen | 72 x 63 x 24 mm (zonder schroef) |
| Materiaal / Kleur | Aluminium / Zilver (messing borgschroeven) |
De zwaluwstaartklem die we hier beoordelen is een eenvoudige maar doordachte accessoire voor astronomie- en fotografieopstellingen. Het hoofdmateriaal is solide aluminium, afgewerkt in zilver, met messing borgschroeven die bedoeld zijn om zowel een stevige bevestiging als bescherming van gemonteerde apparatuur te bieden. De klem beschikt over zeven boorgaten: vijf geschikt voor M6-schroeven of 1/4"-schroeven en twee voor M8 met een hartafstand van 35 mm. Deze configuratie maakt het mogelijk om verschillende montagemethodes en bevestigingscombinaties te gebruiken, afhankelijk van je statiefkop, contragewichtsas of extra zwaluwstaartstangen.
De bouwmaat van de dovetail is 45 mm breed bij 12 mm diep en de klem zelf meet ongeveer 72 x 63 x 24 mm (zonder schroef). De fabrikant geeft een maximale belasting van circa 10 kg aan, wat in de praktijk voldoende is voor de meeste lichtgewicht tot medium telescopen en camera-rigs. Daardoor is hij met name aantrekkelijk voor reizende amateurs en astrofotografen die flexibiliteit en draagbaarheid waarderen.
Qua ontwerp valt de verstelbaarheid op: je kunt de klem zowel op een contragewichtas als op een andere staaf monteren, waardoor een dubbele verbinding mogelijk is. Dat verhoogt de stabiliteit en vermindert draaien onder belasting. De messing borgschroeven werken goed om schurende beschadigingen te beperken, al blijft het contact tussen metalen oppervlakken aanwezig; extra bescherming kan nodig zijn bij gevoelige laklagen of dure apparatuur.
In gebruik bleek de klem praktisch en eenvoudig te monteren, met voldoende grip voor korte tot middellange sessies. Voor veeleisende toepassingen, lange armlengtes of zeer zware optieken moet je echter kritisch blijven en eventueel kiezen voor gespecialiseerde Arca-compatibele snelkoppelingssystemen of aanvullende beveiliging. Al met al is dit een degelijke, multifunctionele klem die veel toepassingen binnen astrofotografie en terrestrische observatie ondersteunt.
Wat direct opvalt is de solide constructie. Het aluminium voelt stijf en goed vervaardigd aan; er is nauwelijks buiging of speling onder normale handkrachten en de oppervlakte-afwerking voorkomt scherpe randen. Die stijfheid draagt wezenlijk bij aan een stabiele bevestiging van kijkers en camera's, waardoor trillingen sneller worden gedempt. De messing borgschroeven zijn een slimme keuze: messing is zachter dan staal en kan metalen oppervlakken beschermen tegen diefst of diepe krassen. In de praktijk merk je dat de schroeven gemakkelijk vastdraaien en voldoende klemkracht leveren zonder meteen hard te bijten in je dovetailplaat.
De veelzijdigheid in montageopties is een groot pluspunt. Met vijf gaten voor M6/1/4" en twee voor M8 (35 mm hartafstand) kun je verschillende bevestigingspatronen realiseren en de klem aanpassen aan talloze statieven, contragewichtsassen of accessoires. De mogelijkheid om de klem op de as van het contragewicht te monteren en zo een dubbele verbinding te creëren, biedt extra stabiliteit, vooral bij langere optische systemen of wanneer je balans wilt optimaliseren. Dit maakt de klem bruikbaar voor zowel astrofotografen als gevorderde amateurs die tijdelijk van opstelling wisselen.
Tot slot is de compacte maat en het draagvermogen tot circa 10 kg erg praktisch. Voor lichte tot medium rigs biedt dit voldoende ondersteuning zonder veel extra gewicht toe te voegen aan de set. Het is een nuttige tussenoplossing als je geen permanente Arca-systeem wil installeren maar toch een betrouwbare en flexibele klem zoekt voor diverse apparatuur.
Hoewel de klem veel pluspunten heeft, zijn er ook duidelijke beperkingen. Het belangrijkste is de compatibiliteit: de dovetailbreedte van 45 mm en diepte van 12 mm wijkt af van sommige gangbare standaardprofielen (zoals Arca-Swiss varianten). Dat betekent dat bestaande platen mogelijk niet passen zonder aanpassingen. Controleer dus vooraf zorgvuldig de maatvoering van je platen en statieven; anders loop je het risico dat de verbinding niet goed aansluit of dat je extra adapterplaatjes nodig hebt.
De opgegeven maximale belasting van 10 kg is een theoretische waarde. In de praktijk hangt draagkracht sterk af van de wijze van bevestiging, momentarm en hurende krachten. Bij langere telescoopbuizen of asymmetrische belading kan de klem alsnog wringen of gaan schuiven. Ik raad aan om voor zwaardere optieken aanvullende veiligheidsmaatregelen te gebruiken, zoals riemen, secundaire bevestiging of een dedicated snelkoppelingssysteem dat expliciet is ontworpen voor hogere belastingen.
Afwerking en bescherming zijn voldoende, maar niet perfect. Messing borgschroeven helpen krassen te beperken, maar er is geen geïntegreerde rubberen bekleding of pads opgenomen om directe metaal-op-metaal contact volledig te voorkomen. Hierdoor kunnen gevoelige laklagen of fijnere dovetailplaten alsnog lichte beschadiging oplopen bij intensief gebruik. Ook ontbreekt een snelle snelkoppelingsmechaniek; montage en demontage vergen handmatig aandraaien van de schroeven, wat tijd kost tijdens veldgebruik.
Voordat je deze zwaluwstaartklem aanschaft, meet zorgvuldig de dovetail-profielen van je bestaande plaat en statiefkop. De klem is gemaakt voor een dovetail van 45 x 12 mm; veel Arca-achtige systemen gebruiken andere breedtes en profielen. Als je apparatuur niet precies past, kun je adapterplaten of een alternatieve bevestiging nodig hebben, wat extra kosten en complexiteit met zich meebrengt.
Houd rekening met de praktische limiet van de maximale belasting van circa 10 kg. Deze waarde is haalbaar bij korte lasteinden en symmetrische belasting, maar bij langere telescopen, uitgebreid tegenwicht of zware camera- en optiekcombinaties neemt het koppel op de verbinding toe en vergroot het risico op slippen. Voor zwaardere of kritische toepassingen adviseer ik een secundaire beveiliging, zoals een veiligheidriem of een extra bevestigingspunt. Test altijd eerst thuis met de apparatuur gemonteerd om te controleren op doorbuiging of onverwachte speling voordat je in het veld of ’s nachts aan de slag gaat.
Voor bescherming van gevoelige oppervlakken kun je nadenken over kleine rubber- of neopreenstrips tussen plaat en klem, of dunne beschermfolie rond de dovetail. Messing borgschroeven helpen krassen te verminderen, maar bieden geen volledige isolatie tegen metalen contact. Bij regelmatig wisselen van opstellingen is het handig om een set reserveborgschroeven en ringen bij de hand te hebben; dat voorkomt problemen bij vastzittende of versleten onderdelen.
Tot slot: voor snelle wisselingen van apparatuur is deze klem minder handig dan een Arca-snelkoppelingssysteem met snelspanklem. Als je vaak van plaat wisselt of veel in het veld werkt, overweeg dan of een upgrade naar een dedicated snelkoppelingssysteem op de lange termijn efficiënter is. Voor reizigers en hobbyisten die zoeken naar een robuuste, betaalbare en flexibele klem is dit model echter een prima keuze, mits je de compatibiliteit en belasting in acht neemt.
De beoordeelde zwaluwstaartklem is een degelijk en veelzijdig accessoire dat veel gebruikers in astronomie en fotografie zal aanspreken. De combinatie van solide aluminiumbouw, messing borgschroeven en meerdere boorgaten maakt de klem functioneel voor uiteenlopende montagebehoeften. De mogelijkheid tot dubbele montage op contragewichtassen of extra zwaluwstaartstangen is een slimme toevoeging die in de praktijk echt extra stabiliteit kan leveren.
Echter, de klem is geen universele oplossing voor alle gevallen. De dovetail-maten (45 x 12 mm) en het ontbreken van geïntegreerde padding of een snelkoppelingssysteem betekenen dat je vooraf nauwkeurig moet controleren of de klem past bij je bestaande platen en of de draagcapaciteit voldoende is. Voor lichte tot middelzware rigs en voor mobiele setups is de klem uitstekend: hij is compact, relatief licht en biedt veel montageflexibiliteit. Voor zwaardere, kritische of professionele toepassingen zal men eerder kiezen voor gespecialiseerde snelkoppelingen of bevestigingssystemen met hogere garantie op stabiliteit.
Samengevat: als je zoekt naar een betaalbare, stevige en adaptieve klem voor je telescoop of camera en je let op maatvoering en belasting, dan is dit product een slimme en praktische keuze. Zorg voor extra beveiliging bij zwaardere belastingen en overweeg beschermende tussenlagen om krassen te voorkomen. Dan levert deze klem langdurig nuttige service in veel verschillende opstellingen.
Anouk is telescopenexpert en vaste auteur bij Telescoop Gids. Met een achtergrond in (technische) natuurkunde en jaren ervaring als waarnemer en producttester helpt zij lezers nuchtere keuzes te maken. Ze test refractors, Newtons en Schmidt-Cassegrains in het veld, kijkt naar optische kwaliteit, gebruiksgemak en prijs-prestatie. Haar favoriete nachten zijn die met rustige seeing en een nieuwe filter om uit te proberen. Wanneer ze niet observeert, onderhoudt ze haar apparatuur of beantwoordt ze lezersvragen over het kiezen en afstellen van een eerste telescoop.
